|
اپسيلون
|
||
|
تلاش براي شناخت يك ذره |
تصوير زير را ببينيد:

به نظرتان اين خطوط درهم و برهم چيست؟!
اين خطها را كامپيوتر بدون دخالت انسان رسم كرده.
ماوسي كه من استفاده ميكنم يك ماوس نوري است. ماوس نوري يك چشم الكترونيكي دارد كه با گرفتن تصاوبر با سرعت بالا و مقايسه تصاوير پشت سر هم، حركات دست را به سيگنال تبديل و به كامپيوتر ارسال ميكند. ماوسهاي نوري مشكلاتي دارند. از جمله اينكه روي سطح شيشهاي خوب كار نميكنند. همچنين برخي اوقات بدون اينكه آن را حركت دهيم، دچار خطا ميشود و نشانگر ماوس روي كامپيوتر حركتهاي تصادفي انجام ميدهد.
يك بار كه ماوس را روي يك سطح ناهموار (فرش) گذاشته بودم، ديدم نشانگر ماوس ويندوز حركات سريع، بينظم و پيوستهاي را نشان ميدهد. برايم جالب بود كه اين حركات چه الگويي دارند. به همين خاطر در محيط نقاشي ويندوز، كليك چپ را پايين نگه داشتم تا حركات ماوس ترسيم شود. تصوير بالا حاصل يك دقيقه حركات تصادفي ماوس بود! نكته اينكه با اينكه حركاتش نامنظم بود اما در حالت كلي به سمت بالا و چپ حركت ميكرد و چند بار از صفحه خارج شد و مجبور شدم آن را به داخل كادر برگردانم.
نكتهاي كه برايم عجيب بود، حركات «تصادفي» نشانگر بود. در طول ترسيم خطوط فوق من اصلاً به ماوس دست نزدم. بلكه از تاچپد (Touch Pad) لپتاپ براي نگه داشتن كليك چپ و برگرداندن نشانگر به داخل كادر استفاده كردم. يعني حتي ماوس لرزشهاي دست را هم احساس نكرده؛ بلكه در يك شرايط كاملاً يكنواخت و بدون تغيير اين حركتها را ثبت ميكرد.
در حالت تئوري، اگر وروديهاي يك سيستم ثابت باشد، بايد خروجيهايش هم ثابت باشد. بنابراين انتظار ميرفت كه ماوس يكسري حركات تكرارشونده را انجام بدهد. اما اينطور نبود. اين حركات تقريباً حالت تصادفي داشتند. به نظر شما اين نمونه يك سيستم آشوبناك است؟
خوب، جوابي كه من براي سوال پست قبلي در نظر داشتم، استفاده از ليزر است. چطور؟ توضيح ميدهم.
مقدار نيرويي كه يك كابل تحمل ميكند بر «فركانس طبيعي» آن كابل تاثير ميگذارد. يعني اگر يك سيم يا كابل را بكشيم و موجي در آن ايجاد كنيم، با فركانس مشخصي شروع به ارتعاش ميكند. اين فركانس به جرم و نيروي كششي سيم بستگي دارد. سازهاي زهي (مثل سهتار) هم با زياد كردن نيروي كششي سيمهايشان كوك ميشوند.
حالا ميتوانيم رابطهاي بين مقدار نيروي كششي يك كابل و فركانس طبيعي آن برقرار كنيم و با اندازهگيري فركانس، نيرو را تخمين بزنيم. اما فركانس را چطور اندازه بگيريم؟ در سازهاي موسيقي، فركانس سيم را از روي نتي كه توليد ميكند ميتوان تشخيص داد. اما در مورد يك كابل ضخيم بايد فكر ديگري كرد.

راهي كه به ذهن مهندسين رسيده، استفاده از ليزر است. اگر ليزر را به يك نقطه از كابل بتابانيم و بازتاب آن را با يك چشم الكترونيكي بررسي كنيم، از روي انحراف و سرعت پرتو بازتابي ميتوان سرعت ارتعاشات كابل (و فركانس) آن را پيدا كنيم.
جالب اين است كه براي مرتعش كردن كابل در سازهاي مثل پل، نيازي به نيروي خارجي نيست و نيروي وزش باد يا بار ماشينهاي عبوري براي مرتعش كردن آن كافي است.
منبع: متن زبان انگليسي كنكور عمران 87 ! ![]()
----
پ.ن. براي اين مطلب دنبال تصوير ميگشتم كه تصوير مطلب قبلي را پيدا كردم. اين هم روش جالبي است. وقتي كابلي كشيده ميشود، نيروي لازم براي ايجاد تغيير شكل جانبي در آن زياد ميشود و با اندازهگيري اين نيرو ميتوان كشش كابل را اندازه گرفت.
|
|